Kilka uwag na temat sita molekularnego stosowanego w szybach zespolonych
Nazewnictwo: zamiennie w stosunku do sita molekularnego można używać określenia: adsorbent wilgoci, zeolit syntetyczny, "osuszacz", pochłaniacz wilgoci.
Producenci sita:
- renomowane firmy: Grace Davison, Arkema( CECA), UOP , Uetikon, którzy oferują sito bezpośrednio lub poprzez współpracujących dystrybutorów zawsze pod swoimi oryginalnymi nazwami handlowymi.
- firmy z poza obszaru Unii Europejskiej, oferujący swoje wyroby o zmiennej, niezadowalającej jakości odbiegającej znacznie od oczekiwań producentów szyb. Producenci ci współpracują z wieloma dystrybutorami, którzy z kolei wprowadzają swoje opakowania i nazwy handlowe. Zdarza się, ze tan sam produkt oferowany jest przez kilku dystrybutorów pod innymi nazwami. Poza tym kupując od takich dystrybutorów nie ma się pewności czy dostarczony towar pochodzi zawsze od tego samego producenta.
Wymagane dokumenty/ informacje na temat sita:
Od strony formalnej każdy producent wykorzystujący sito przy produkcji szyb zespolonych powinien otrzymać od dostawcy:
- oryginalną kartę produktu i jej wersję polską wraz z parametrami charakteryzującymi wyczerpująco towar:
- jednoznaczne określenie o wielkości porów w sicie (3A),
- zawartość substancji lotnych w 950C ( total volatile 950C)
- pojemność adsorpcyjna w stosunku do wody (H2O adsorption capacity) z podaniem warunków dla jakich ta pojemność jest wyznaczona ( wilgotność względna i temperatura),
- poziom zapylenia sita ( dust) z podaniem w jakich jednostkach liczony i metodę testową,
- desorpcja gazu ( gas desorption) i metodę testową,
- analiza sitowa ( screen analysis) - przedział uziarnienia,
- gęstość usypowa ( bulk density) i sposób jej obliczania ( metoda
pomiaru),
- minimalna wartość różnicy temperatur (Delta-T) przy której producent dopuszcza produkt do stosowania. - kartę charakterystyki ( zgodnie z 1907/2006WE, artykuł31) zwaną potocznie MSDS( Material Safety Data Sheet) zawieającą wyczerpujące dane w 16 punktach między innymi: dotyczące producenta/dystrybutora, piewszej pomocy, wystepujących zagrożeń podczac spracy z produktem, informacje toksykologiczne, ekologiczne, itp.
- opis/metodę wykonania testu Delta -T podana przez producenta. Określenie aktywności sita na podstawie testu Delta T jest jednym z niewielu pomiarów, które mogą być wykonane w zakładzie produkcyjnym. Bardzo waznym jest wykonanie testu zgodnie z zalecenim producenta bo tylko on ustala minimalną wartość różnicy temparatur dopuszczającą sito do zasypywania w ramki. Wartości te mogą być rożne dla każdego oferowanego sita i nie można ich na tej podstawie porównywać twierdząc
"wyższa Delta T lepszy produkt". To nie musi być prawdą. - wykres/tabela zależności Delta T od zawartości wilgoci w sicie.
Wprowadzenie nowej normy europejskiej (EN 1279) w swojej cześci dotyczącej sita molekularnego wymaga od producenta/dostawcy sita - (załącznik D wspomnianej normy) dostarczenia producentowi szyb zespolonych wykesu lub tabeli korelujących wartośc Delta T od procentowej zawartości wilgoci w adsorbencie. Dane te pozwalają na orentacyjne sprawdzenie jak aktywne sito po pomiarze Delta T zasypywane jest do ramek i ewentualne wstrzymanie procesu produkcyjnego /modyfikowanie ilości adsorbentu w ramkach aby większą ilością zniwelować mniejszą swobodną (dostępną) pojemność adsorpcyjną ( w konsultacji z przedstawicielem dostawcy). - Certyfikat/potwierdzenie z niezależnego akredytowanego Instytutu Badawczego dotyczące badania maksymalnej nasyceniowej ( równowagowej) pojemności adsorpcyjnej sita względem wody.
W dokumencie tym podane jest maksymalne nasycenie sita w określonych warunkach. Wielkość ta może być różna dla różnych granulacji tego samego produktu. Im wyższa wartość tym sito bardziej aktywne. Ma to duże znaczenie w przypadku obliczania współpczynnika penetracji wilgoci (MPI) w teście klimatycznym jakiemu poddawana jest szyba zespolona w celu uzyskania certyfikatu. (MPI=0,2)
Jacek Walkowiak
GRACE